Anthropic, Claude AI modelinin yaradıcısı olan aparıcı Süni İntellekt şirkəti, ABŞ Müdafiə Nazirliyini (Pentaqon) məhkəməyə verib. 9 mart 2026-cı ildə iki federal məhkəmədə — San-Fransiskoda və Vaşinqtonda — qaldırılan iddialarda şirkət, Pentaqonun ona "təchizat riski" (supply chain risk) statusu verməsinin qanunsuz olduğunu və Konstitusiya hüquqlarının pozulması olduğunu iddia edir. [^32^]
Mübahisənin kökü şirkətin təhlükəsizlik siyasətindədir. Anthropic-in baş direktoru Dario Amodei avtonom silahlar və kütləvi daxili izləmə üçün Claude modelinin istifadəsini qəbul etməyəcəyini açıqladıqdan sonra Pentaqon şirkəti "təchizat riski" kimi təsnif etdi. Bu etiket adətən yalnız xarici düşmən ölkələrin podratçılarına verilir və ABŞ milli təhlükəsizliyinə potensial təhdid yaradan qurumlar üçün istifadə olunur. [^33^]
İddia ərizəsində Anthropic bildirir ki, "federal hökumət qorunan mövqeyinə — AI təhlükəsizliyi və öz AI modelinin məhdudiyyətlərinə dair — görə aparıcı sərhəd AI inkişaf etdiricisindən qisas alıb". Şirkətə görə, Tramp administrasiyası "dünyanın ən sürətlə böyüyən şəx şirkətlərindən birinin yaratdığı iqtisadi dəyəri məhv etməyə çalışır". [^33^]
💰 İqtisadi Təsir
Anthropic-in maliyyə direktoru Krishna Rao məhkəmə sənədlərində bildirib ki, Pentaqonla bağlı işlərdən bu il gözlənilən yüz milyonlarla dollar gəlir artıq risk altındadır. Əgər hökumət geniş şirkət spektrini Anthropic ilə işləməkdən çəkindirməyi bacarsa, şirkət son nəticədə milyardlarla dollarlıq satışlardan məhrum ola bilər. 2023-cü ildən bəri kommersiyalaşdırmağa başlayan şirkətin ümumi satışları 5 milyard dolları ötüb, lakin model təlimi və yerləşdirilməsi üçün 10 milyard dollardan çox xərcləyib. [^34^]
Müdafiə naziri Pete Hegseth fevral ayında Amodei ilə görüşdən sonra şirkətə "təchizat riski" statusu verib. O, sosial mediada bildirib ki, "dərhal qüvvəyə minərək, ABŞ hərbi qüvvələri ilə işləyən heç bir podratçı, təchizatçı və ya tərəfdaş Anthropic ilə heç bir kommersiya fəaliyyəti apara bilməz". Bu, şirkətin digər müştəriləri arasında da çaşqınlıq yaradıb — bir maliyyə xidmətləri şirkəti 15 milyon dollarlıq müqavilə danışıqlarını dayandırıb, iki aparıcı maliyyə şirkəti birlikdə 80 milyon dollarlıq müqavilələri imzalamaqdan imtina edib. [^34^]
Maraqlıdır ki, OpenAI və Google-dan 30-dan çox əməkdaş Anthropic-i dəstəkləyən amicus brief imzalayıb. Microsoft və Amazon isə müdafiə ilə bağlı olmayan işlərdə Anthropic-in AI alətlərini təqdim etməyə davam edəcəklərini açıqlayıblar. Bu, AI sənayesində təhlükəsizlik və milli təhlükəsizlik arasında gərginliyin artdığının göstəricisidir. [^36^]
Mənbələr: The New York Times · NPR · Wired · Axios
