ABŞ-da federal səviyyədə əhatəli süni intellekt qanunvericiliyi hələ formalaşmayıb, lakin əyalət parlamentləri gözləmir. 2026-cı ilin mart ayında bir neçə əyalət eyni həftə ərzində mühüm AI qanunları qəbul etdi. Washington, Utah və Virginia bu cəhətdən xüsusilə fəal oldu. Sənaye ekspertlərinin hesablamalarına görə, 2026-cı ildə ABŞ-ın 46 qanunverici orqanı AI mövzusunda nə isə təklif etmişdir.
Washington əyaləti AI yoldaşlıq chatbotlarını tənzimləyən HB 2225 qanun layihəsini 43-5 səs fərqiylə Senatdan keçirdi. Bu, 2026-cı ildə bu sahədə qəbul edilən ikinci chatbot qanunudur — Oregon bundan bir həftə əvvəl oxşar qanun qəbul etmişdi. Qanun istifadəçiləri, xüsusilə yeniyetmələri chatbotlar tərəfindən psixoloji manipulyasiyadan qorumaq üçün çərçivə müəyyənləşdirir. Bundan əlavə, Washington-un HB 1170 qanunu şirkətlərdən AI tərəfindən yaradılan məzmunu qeyd edən şəffaflıq aləti tətbiq etmələrini tələb edir.
📋 Əyalət Üzrə Xülasə
Washington: AI chatbot təhlükəsizlik qanunu (HB 2225) qəbul edildi; AI şəffaflıq qanunu (HB 1170) qubernatorun imzasına göndərildi.
Utah: "Digital Content Provenance Standards Act" — AI tərəfindən yaradılan məzmunun mənşəyini rəqəmsal şəkildə qeyd edən standart qanunlaşdı.
Virginia: AI fırıldaqçılığına qarşı HB 580 qanunlaşdı; müstəqil yoxlama mexanizmi yaradacaq HB 797 qəbul edildi; sosial media platformalarına yeni öhdəliklər gətirən HB 963 isə Nümayəndələr Palatasından 60-35 səslə keçdi.
Maraqlı bir gərginlik də müşahidə edilir. Tramp administrasiyasının "AI üçün milli siyasət çərçivəsi" fərmanı əyalət qanunvericiliyini federal iradəyə tabe etmək istəyir. Utah-ın chatbot və frontier model qanunları bu siyasətin hədəfinə düşdü — Ağ Ev, Respublikaçıların idarə etdiyi Utah-a qanunun "administrasiyanın AI gündəminə zidd olduğunu" bildirən məktub göndərdi. Bu addım federal-əyalət gərginliyinin AI qanunvericiliyi sahəsinə də keçdiyini açıq şəkildə göstərdi.
Federal boşluq nə qədər davam edərsə, əyalətlər bir-birindən fərqli standartlar yaratmağa davam edəcək. Bu vəziyyət uzunmüddətli perspektivdə texnologiya şirkətləri üçün həm hüquqi, həm də texniki uyğunluq yükünü artırır. Çünki 50 müxtəlif əyalətin 50 müxtəlif qaydasına cavab vermək — vahid bir federal çərçivəyə uymaqdan çox daha mürəkkəbdir.
Mənbələr: Transparency Coalition · Troutman Privacy